Strange Fruit

In 2012 bladerde ik door een boek met foto’s dat iemand voor mij uit Arles had meegebracht. Er stond daarin een zwartwit-foto die mij nogal specifiek de adem benam. Ik zag daarop een menigte witte mensen uitgelaten en dicht bij elkaar omheen een boom staan. Ze droegen petten en lachten. Het leken aardige mensen. Een halve meter boven hun hoofden bungelden de tenen van een vrouw. De rest van haar lichaam bungelde daar weer boven aan een touw aan een tak van de boom. Het was een zwarte vrouw in een jurk die geen van die blanke mensen ooit gedragen zouden hebben, te veel stof, te ongewassen, en toch vond ik hem stijlvol. Zoveel harde eenzaamheid heb ik zelden ervaren door het kijken naar een foto. Zo hard confronteerden de media mij zelden met het gruwelijke in mezelf als mens. Dat kwam doordat dit beeld heel esthetisch was. Hoe die vrouw daar hing, dat had iets moois, iets elegants haast. Het was een ijzersterke foto. Die mensen onder die boom... blijkbaar diende de dood hen op dat moment tot entertainment. Waarschijnlijk zagen zij die vrouw  oprecht niet als mens, dat moet haast wel als je die gezichten op die foto zag. Ze hadden van haar een dier gemaakt, of een monster. Maar ik, in deze tijd levend, kon het duidelijk zien: het was gewoon een vrouw, een enorm prachtige vrouw. Ik kon daarom niet anders dan iets te doen met dat beeld. Ik wist niet goed wat. Misschien gewoon beginnen met natekenen, dacht ik. Dat was een bevreemdend proces. Ik tekende nooit na maar het leek dit keer de enige manier om te proberen vertalen wat dit beeld aan mij liet zien. De menigte interesseerde me algauw niet meer, de vrouw des te meer. Mijn potlood raakte in haar schoonheid verstrikt en gaf haar uiteindelijk vleugels. Toen viel mijn oog op een in diezelfde tijd door mij bedachte zin die op mijn tafel slingerde. Hij leek er op de een of andere manier vanzelf in te schuiven: ‘a silk skirt forever in the sky’. Ik schreef die woorden onder haar lichaam. Toen gomde ik ze weer weg. Voor altijd in de lucht.
Dit werk hangt momenteel in mijn solotentoonstelling ‘Kanikweg’ in Ninove, België. Dit weekend was ik daar zelf bij aanwezig. Allerlei mensen kwamen langs en zeiden oprechte dingen die ik in mijn hoofd noteerde. Dit werk zorgde vaak voor wat ongemak. Maar met één man - lichtblauwe trui, net hemd, vijfenzestig of zo, ik zou hem nooit aangesproken hebben op straat -  had ik het er in alle puurheid over. Hij zei dat kunst hem toch liefst een beetje verlichtte en na wat verder struinen door elkaars gedachten, vroeg hij me of ik ‘Strange Fruit’ van Billie Holiday kende, naar aanleiding van deze tekening. Vanaf nu is dat haar titel.

Strange Fruit, potlood op papier, A3, 2012 (foto: Bas Wilders)

 

De tentoonstelling 'Kanikweg' loopt nog tm 3 september 2017:

Oud Stadhuis, Oudstrijdersplein 6, Ninove, BE. 

Open maandag - vrijdag: 9-12u, donderdag ook: 16-19u30 en zaterdag 2 en zondag 3 september van 14 tot 17u.

'Eindhoven, voor een Belg', Parktheater, Eindhoven

Dit filmpje werd gemaakt in het kader van de verkiezing van Eindhovens Stadsdichter. De stadsdichter wordt verkozen op 29 september 2015 in het Parktheater in Eindhoven. Dit is een publieke gebeurtenis. Welkom!

Opening Compilatietijd 4 januari

In de vorige post nodigde ik je uit voor 'Compilatietijd'.
Hierbij een indruk van de opening op 4 januari 2015, met een toespraak over verlangen en de spannende verhouding tussen kunst en filosofie door Leon Heuts (Filosofie Magazine en Filosofie.nl), naar aanleiding van mijn nieuwe publicatie 'De Grot'.
En muziek van Duo Dès, afkomstig uit het Pajottenland, mijn Belgische geboorteregio.

Op 21 januari stel ik deze presentatie nogmaals publiekelijk open van 17 tot 21 uur.
Kanaalstraat 8, Eindhoven.

foto's: Mark Frerker

Leon Heuts

Videoprojectie met werk uit 2014.

Tassen in samenwerking met Varia Karamuschka en Vitaly Dushka (Kharkov, Oekraïne)

Vanaf nu te koop: 'De Grot', met teksten in het Nederlands en collages van postkaarten.

Invitatie Compilatietijd

In januari 2015 sluit ik een periode uit mijn kunstenaarschap af, namelijk die waarin ik atelier hield in de Kanaalstraat in Eindhoven. Daar werkte ik sinds mijn afstuderen aan de kunstacademie AKV St-Joost in 2003. Het atelier verhuist in februari 2015 naar mijn nieuwe huis, ook in Eindhoven. Deze spannende mijlpaal wil ik markeren met een feestelijke gebeurtenis waarvoor iedereen bij deze is uitgenodigd. Je kan naar de opening op 4 januari komen, of je kan een afspraak maken voor een rustiger bezoek later in de maand.

Op het atelier waarvan ik afscheid neem, zal ik werken uit de afgelopen jaren laten zien. Ook zal ik wat werk, tassen en publicaties aan aantrekkelijke prijzen van de hand doen.
Daarnaast presenteer ik een gloednieuwe publicatie waaraan ik tot de laatste dagen voor de opening zal werken.

Op de opening zal ik het eerste exemplaar van dit manuscript overhandigen aan Leon Heuts, filosoof (Filosofie Magazine). Hij verzorgt ook een openingswoord.

 

Het is een mooie dag / het is een mooie grote dag

Zoals de meeste mensen herinner ik mij gloeiend een aantal doorbraken op mijn weg naar zelfstandigheid - van die onvergetelijke momenten waarop je begint in te zien wat je fascinerend vindt en waarnaar je hart uitgaat.
Nu klinkt het misschien logisch, maar destijds was het dat allerminst, dat daaronder in mijn geval ook een paar gebeurtenissen hoorden waarbij ik ervoer dat iets misschien wel 'kunst' was. Ik had tot mijn 25ste amper scheppende mensen of omgevingen gekend, waardoor mijn artistieke zoektocht zeer intuïtief en voorzichtig verliep.
Het woord 'kunst' dichtte ik de allereerste keer toe aan het werk van Käthe Kollwitz, omdat dat iets onontkoombaars in mij teweegbracht. Het was op een excursie in 2001 door 'Flanders Fields' - ik was 23 en studeerde Germaanse Talen in Leuven. Ik blogde in 2008 nog over die ingrijpende kennismaking.

Opname bij Studio Venlo in het Nedinsco-complex

Over een ander sleutelmoment gaat het in het hier volgende. Want het is dankzij dat moment een mooie dag / een extra grote mooie dag.
Het betreft een verleden voorval in het SMAK in Gent. Ik heb het opgezocht: het blijkt 2002 geweest te zijn toen ik daar 'Het lichtende licht in de duisternis' bezocht. Het was een jaar na Kollwitz. Ik had intussen een noemenswaardige reeks 'sociale experimenten' op zak waaraan ik al die tijd meer waarde had gehecht dan aan het gekrabbel op papier dat ik 
op mijn kamer- en kotvloer realiseerde. Verder zou je de surreële bewegingsoefeningen die ik veelvuldig voor de donkere spiegeling van mijn raam uitvoerde bij mijn artistieke bagage van die periode kunnen onderbrengen. En o ja: ik had echt ontelbare brieven geschreven, al dan niet verstuurd. Met dat geheel aan schijnbaar ongerichte hobby's in mijn rugzak liep ik tegen het werk van Lucebert aan. Zo in mijn eentje door het SMAK dwalend, van tekening naar beeld naar installatie, botste ik ineens ook tegen een zwart gordijn. Daarachter hoorde ik een diepe zachtaardige stem verslavende stromen woorden reciteren. 'Wat is dit nu?! Woorden in het museum!' Mijn hart maakte zonder zeveren een sprong. Dat zoiets in een kunstinstituut mocht plaatsvinden -juij! Een schrijver die zijn werk voordroeg op een bandje... Heel lang heb ik daar gezeten, achter dat zwarte gordijn, euforisch genietend in dat hok waar Lucebert zijn stem me vervoerde. En nu weer verlang ik ernaar.

Ik heb me de voorbije jaren naast beeldend ook eigenwijs een weg gebaand met taal en tekst doorheen de culturele wereld. Ik functioneer tegenwoordig freelance en autonoom als kunstenaar, én als eindredacteur, publicatiebedenker, recensent, interviewer, poëtische beschouwer en literaire performer. Een paar weken geleden benaderde Saskia van de Wiel van Museum van Bommel van Dam in Venlo me in al die hoedanigheden om een vrije tekst van maximaal 200 woorden te schrijven bij een schilderij van Co Westerik, met de bedoeling dat ik die zelf zou inlezen zodat bezoekers van het museum mijn eigen woorden uit mijn eigen mond horen bij het schilderij. En zo komen we dus terug bij dat zwarte gordijn in het SMAK. Alleen zat ik vandaag aan de andere (onzichtbare) kant: in de studio. Het is een mooie dag, een mooie ronde dag.

Een tekst van Lucebert vlakbij Museum van Bommel van Dam waar je binnenkort mijn tekst kunt horen. De cirkel is rond!

Mijn tekst bij het schilderij van Co Westerik valt te beluisteren tijdens
'Join in!' tussen 15 juni en 2 september 2014
Opening 15 juni om 15 uur.

Portfolio

Brief Portfolio (2009-2012)